ਤੁਹਾਡੇ ਘੁੱਟਨੇ ਕਿਉਂ ਦਰਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ?
ਸ਼ਾਇਦ ਤੁਸੀਂ ਸਟੈਪਮਿਲ, ਸਕੁਆਟ ਰੈਕ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚੱਲਦੇ‑ਫਿਰਦੇ ਘੁੱਟਨੇ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਕਈ ਵਾਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਗ੍ਰਾਮ‑ਪੱਧਰ ਦੀ ਕੋਲਾਜ਼ਨ ਪਾਊਡਰ ਲੈਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਇੱਕ ਰੈਂਡਮਾਈਜ਼ਡ ਟ੍ਰਾਇਲ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ 40 ਮਿ.ਗ੍ਰਾ. ਦਿਨ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਦਾ ਹੀ ਪਰਖ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਇੱਨੇ ਦਿਲਚਸਪ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
UC‑II ਕੀ ਹੈ, ਅਤੇ 40 ਮਿ.ਗ੍ਰਾ. ਕਿਉਂ?
UC‑II ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਂਡਡ Undenatured Type II Collagen (ਉਂਡੈਨੈਚਰਡ ਟਾਈਪ II ਕੋਲਾਜ਼ਨ) ਹੈ, ਜੋ ਮੁਰਗੀ ਦੀ ਕਾਰਟਿਲੇਜ ਤੋਂ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੋਲਾਜ਼ਨ ਸਪਲਿਮੈਂਟ ਹਾਈਡਰੋਲਾਈਜ਼ਡ ਹੁੰਦੇ ਹਨ: ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਨੂੰ ਛੋਟੇ ਪੈਪਟਾਈਡ ਵਿੱਚ ਤੋੜਕੇ 5‑15 ਗ੍ਰਾ. ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। UC‑II ਇਸ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਵੱਖਰਾ ਉਤਪਾਦ ਹੈ – ਇੱਥੇ ਕੋਲਾਜ਼ਨ ਨੂੰ ਘੱਟ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ("Undenatured") ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ।
ਹਾਈਡਰੋਲਾਈਜ਼ਡ ਕੋਲਾਜ਼ਨ ਦੀ 10 ਗ੍ਰਾ. ਸਕੂਪ 10 000 ਮਿ.ਗ੍ਰਾ. ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਟ੍ਰਾਇਲ ਵਿੱਚ UC‑II ਦੀ ਖੁਰਾਕ 40 ਮਿ.ਗ੍ਰਾ. ਸੀ – ਲਗਭਗ 250 ਗੁਣਾ ਛੋਟੀ! ਦੋਨਾਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ‑ਦੂਜੇ ਦੀ ਥਾਂ ਵਰਤ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ। UC‑II ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ oral tolerance (ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਇਮਿਊਨ‑ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ) ਦੇ ਮਾਰਗ ਰਾਹੀਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਐਮੀਨੋ‑ਐਸਿਡ ਬਲੌਕਸ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਕੇ। ਇਹ ਮਕੈਨਿਜ਼ਮ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਹੈ, ਅਧਿਐਨ ਦੁਆਰਾ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਅਧਿਐਨ ਡਿਜ਼ਾਇਨ: ਸਿਹਤਮੰਦ ਲਿਫਟਰ, ਘੁੱਟਨੇ ਝੁਲਸ
ਇਹ ਪੇਪਰ, Journal of the International Society of Sports Nutrition (Lugo et al., 2013) ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ, ਰੈਂਡਮਾਈਜ਼ਡ, ਡਬਲ‑ਬਲਾਈਂਡ, ਪਲੇਸੀਬੋ‑ਕੰਟਰੋਲਡ ਟ੍ਰਾਇਲ ਸੀ – ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਲਈ ਉਚਿਤ ਡਿਜ਼ਾਇਨ।
- ਭਾਗੀਦਾਰ: 55 ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਯਸਕ (ਕੋਈ ਆਰਥਰਾਈਟਿਸ ਇਤਿਹਾਸ ਨਹੀਂ, ਆਰਾਮ 'ਤੇ ਜੋੜ ਦਰਦ ਨਹੀਂ) ਜੋ ਕਸਰਤ ਦੌਰਾਨ ਘੁੱਟਨੇ ਝੁਲਸ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ।
- ਗਰੁੱਪ: 27 ਨੂੰ UC‑II, 28 ਨੂੰ ਪਲੇਸੀਬੋ ਮਿਲਿਆ।
- ਖੁਰਾਕ: ਦਿਨ 40 ਮਿ.ਗ੍ਰਾ. UC‑II, 120 ਦਿਨ ਤੱਕ।
- ਪਰੀਖਿਆ: ਇੱਕ ਮਿਆਰੀਸਟੈਪਮਿਲ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ, ਜੋ ਘੁੱਟਨੇ ਦਰਦ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
- ਮਾਪ: ਘੁੱਟਨੇ ਦੀ ਫਲੈਕਸ਼ਨ/ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ, ਦਰਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਾਂ, ਅਤੇ ਦਰਦ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਾਂ।
ਇਹ ਗਰੁੱਪ ਆਰਥਰਾਈਟਿਸ ਵਾਲੇ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਲੋਡ ਹੇਠ ਘੁੱਟਨੇ ਝੁਲਸ ਵਾਲੇ ਐਕਟਿਵ ਲੋਕ ਸਨ – ਜਿਹੜੀ ਆਬਾਦੀ ਲਿਫਟਰਾਂ ਅਤੇ ਦੌੜਾਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਨਤੀਜੇ: ਸਿਰਲੇਖ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੀਆਂ ਗਿਣਤੀਆਂ
1️⃣ ਦਰਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲਗਭਗ ਦੋਗੁਣਾ ਹੋਇਆ
UC‑II ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ, ਭਾਗੀਦਾਰ 120 ਵੀਂ ਦਿਨ ‘ਤੇ ਔਸਤ 2.8 ਮਿੰਟ ਤੱਕ ਕਸਰਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਜਦੋਂਕਿ ਬੇਸਲਾਈਨ (ਦਿਨ 0) ‘ਤੇ ਇਹ 1.4 ਮਿੰਟ ਸੀ (p = 0.019)। ਪਲੇਸੀਬੋ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਦਿਖਿਆ।
2️⃣ ਘੁੱਟਨੇ ਦੀ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਸੁਧਰੀ
ਦਿਨ 120 ‘ਤੇ UC‑II ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਔਸਤ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ 81.0° ਸੀ, ਪਲੇਸੀਬੋ ਦੀ 74.0° (p = 0.011)। ਇਹ ਬੇਸਲਾਈਨ 73.2° ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਪਰ ਸੀ (p = 0.002)। ਦਿਨ 90 ‘ਤੇ ਵੀ UC‑II ਗਰੁੱਪ 78.8° ਦਰਸਾਇਆ (p = 0.045)। ਪਲੇਸੀਬੋ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਸੀ।
3️⃣ ਦਰਦ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਘੱਟ
ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ UC‑II ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ 5 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੇ ਕੋਈ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂਕਿ ਪਲੇਸੀਬੋ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ 1 (p = 0.031)। ਅਣਚਾਹੀ ਘਟਨਾ (adverse event) ਦੀ ਕੋਈ ਰਿਪੋਰਟ ਨਹੀਂ।
ਛੋਟੀਆਂ ਗੱਲਾਂ: ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਣੋ
- "ਦੋਗੁਣਾ" ਬੇਸਲਾਈਨ‑ਵਰਸਸ‑ਬੇਸਲਾਈਨ ਤੁਲਨਾ ਹੈ। 1.4 ਮਿੰਟ ਤੋਂ 2.8 ਮਿੰਟ ਤੱਕ ਦੀ ਵਾਧਾ UC‑II ਦੀ 120 ਵੀਂ ਦਿਨ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਬੇਸਲਾਈਨ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਪਲੇਸੀਬੋ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਫਰਕ ਦੋਨੋਂ ਗਰੁੱਪਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।
- ਨਮੂਨਾ ਛੋਟਾ – 55 ਵਿਅਕਤੀ, ਇਸ ਲਈ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਜਵਾਬਦਾਰੀਆਂ ਔਸਤ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
- ਉਦਯੋਗ ਸਪਾਂਸਰਸ਼ਿਪ – ਇਹ ਅਧਿਐਨ UC‑II (InterHealth) ਦੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਨਾਲ਼ ਜੁੜਿਆ ਸੀ। ਸਪਾਂਸਰਸ਼ਿਪ ਖ਼ੁਦ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਗਲਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਪਰ ਸੁਤੰਤਰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੁਸ਼ਟੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
- ਸਿਹਤਮੰਦ ਭਾਗੀਦਾਰ – ਆਰਥਰਾਈਟਿਸ ਜਾਂ ਚੋਟ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਹੋਰ ਅਧਿਐਨ ਆਰਥਰਾਈਟਿਸ ‘ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹਨ, ਪਰ ਇਸ ਟ੍ਰਾਇਲ ਤੋਂ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।
- ਟੈਸਟ ਇਕ ਪ੍ਰੋਕਸੀ ਹੈ – ਸਟੈਪਮਿਲ ‘ਤੇ ਦਰਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਮਿੰਟ ਇੱਕ ਮਿਆਰੀ ਮाप ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਕੁਆਟ, ਤੇਜ਼ 10 K ਜਾਂ ਕਾਰਟੀਲੇਜ ਦੀ ਹਾਲਤ ਨਾਲ਼ ਇਕੋ ਨਹੀਂ। ਪੇਪਰ ਫੰਕਸ਼ਨ ਤੇ ਲੱਖਣਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਕਾਰਟੀਲੇਜ ਦੀ ਬਣਤਰ ਨੂੰ।
ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਸੰਕੇਤ ਵਜੋਂ ਵੇਖੋ, ਨਾ ਕਿ UC‑II ਤੁਹਾਡੇ ਘੁੱਟਨੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਲਿਫਟਰਾਂ ਅਤੇ ਦੌੜਾਕਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰੈਕਟਿਕਲ ਸੁਝਾਅ
- ਖੁਰਾਕ: ਟ੍ਰਾਇਲ ਵਿੱਚ 40 ਮਿ.ਗ੍ਰਾ. ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਵਰਤੀ ਗਈ। ਵੱਧ ਲੈਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਖੁਰਾਕ ਲਈ ਹੋਰ ਕੋਈ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ।
- ਸਮਾਂ: ਧੀਰਜ ਰੱਖੋ। ਈਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੁਧਾਰ ਦਿਨ 90 ਤੱਕ ਦਿਸਿਆ, ਅਤੇ ਦਰਦ‑ਸ਼ੁਰੂ‑ਸਮਾਂ ਦਿਨ 120 ‘ਤੇ ਵਧਾਇਆ। ਇਸ ਲਈ ਲਗਭਗ 3‑4 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਦਿਨੀ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਉਮੀਦ ਨਾ ਕਰੋ।
- ਕੌਣ ਉਚਿਤ ਹੈ: ਉਹ ਸਿਹਤਮੰਦ, ਐਕਟਿਵ ਲੋਕ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਸਰਤ ਦੌਰਾਨ ਘੁੱਟਨੇ ਝੁਲਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਕੋਈ ਜੋੜ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਹੀਂ। ਇਹੀ ਉਹ ਆਬਾਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ‘ਤੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
- ਕੌਣ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰੇ: ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਦਰਦ, ਸੁਜ਼ਨ, ਲੌਕ, ਪਿਛਲੀ ਚੋਟ ਜਾਂ ਸੰਭਵ ਆਰਥਰਾਈਟਿਸ ਦੀ ਨਿਦਾਨੀ ਹੈ। ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਾਲਤ ਦੀ ਥੈਰਪੀ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਪੇਸ਼ਕਦਮੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
- ਲੇਬਲ ਕਿਵੇਂ ਪੜ੍ਹੀਏ:
- "Undenatured Type II Collagen" ਜਾਂ UC‑II ਲਿਖਿਆ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਡੋਸ ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਹੋਵੇ।
- 10 ਗ੍ਰਾ. "hydrolyzed collagen peptides" ਵਾਲਾ ਲੇਬਲ ਵੱਖਰਾ ਉਤਪਾਦ ਹੈ, ਇਸ ਟ੍ਰਾਇਲ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ‑ਜੁਲਦਾ ਨਹੀਂ।
- ਉਹ ਬਲੈਂਡਸ ਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ ਜੋ UC‑II ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਕੁੱਲ ਵਿੱਚ ਲੁਕਾ ਦੇਂਦੇ ਹਨ।
- ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਬਰਾਂਡਡ UC‑II ਵਰਤਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਜੈਨਰਿਕ ਜਾਂ ਘੱਟ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਉਤਪਾਦ ਇਕੋ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦੇ।
ਸੰਖੇਪ
ਦਿਨ ਵਿੱਚ 40 ਮਿ.ਗ੍ਰਾ. ਉਂਡੈਨੈਚਰਡ ਟਾਈਪ II ਕੋਲਾਜ਼ਨ (UC‑II) ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਘੁੱਟਨੇ ਦੀ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਸੁਧਾਰਣ ਅਤੇ ਦਰਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ ਲੰਮਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ। ਅਧਿਐਨ ਰੈਂਡਮਾਈਜ਼ਡ, ਪਲੇਸੀਬੋ‑ਕੰਟਰੋਲਡ ਸੀ, ਪਰ ਛੋਟਾ, ਉਦਯੋਗ‑ਸਪਾਂਸਰਡ, ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਗਰੁੱਪ‑ਅੰਦਰ ਤੁਲਨਿਆਂ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸੀ। ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਘੁੱਟਨੇ ਟਰੇਨਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਝੁਲਸਦੇ ਹਨ, UC‑II ਇੱਕ ਘੱਟ‑ਡੋਜ਼ ਵਾਲਾ ਵਿਕਲਪ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਜਾਂਚ ਕਰੋ, ਉਮੀਦਾਂ ਨੂੰ ਵਾਜਬ ਰੱਖੋ, ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਟਰੇਨਿੰਗ (ਲੋਡ ਪ੍ਰਗਤੀ, ਹਿਪ‑ਕੁਆਡਸ ਦੀ ਤਾਕਤ, ਯੋਗ ਰਿਕਵਰੀ) ਨੂੰ ਨਾ ਭੁੱਲੋ।