ਚਾਰ ਹਫ਼ਤੇ, ਚਾਲੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲਿਫ਼ਟਰ: ਕ੍ਰੀਟਿਨ‑ਬਲੈਂਡ ਦਾ ਨਤੀਜਾ
ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ, BMC Sports Science, Medicine and Rehabilitation ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ, ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚਾਲੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲਿਫ਼ਟਰਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਕ੍ਰੀਟਿਨ‑ਆਧਾਰਿਤ ਮਲਟੀ‑ਇੰਗਰਿਡੀਐਂਟ ਸਪਲਿਮੈਂਟ (CR) ਜਾਂ ਪਲੇਸੀਬੋ (PL) ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਤੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਨਤੀਜੇ ਮਿਲੇ।
ਝਲਕ
ਚੈਨ ਆਦਿ ਨੇ ਰੈਂਡਮਾਈਜ਼ਡ, ਡਬਲ‑ਬਲਾਈਂਡ, ਪਲੇਸੀਬੋ‑ਕੰਟਰੋਲਡ, ਪੈਰਲਲ‑ਗਰੂਪ ਟ੍ਰਾਇਲ ਕੀਤਾ। 40 ਮਰਦ ਰੇਜ਼ਿਸਟੈਂਸ‑ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ 40 ਨੇ ਇੰਟਰਵੇਂਸ਼ਨ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। ਦੋਹਾਂ ਗਰੁੱਪਾਂ ਨੇ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਟਰੇਨਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਫਾਲੋ ਕੀਤਾ; ਇਕੋ ਅੰਤਰ ਸਪਲਿਮੈਂਟ ਸੀ।
ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੇ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਟਰੈਕ ਕੀਤੇ:
- ਬਾਡੀ ਕੰਪੋਜ਼ੀਸ਼ਨ – ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਮਾਸ, ਥਾਈ ਸਰਕੁਫ਼ਰੈਂਸ
- ਲੈਗ ਪ੍ਰੈਸ 1RM ਅਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ
- ਟੈਸਟੋਸਟਿਰੋਨ/ਕੋਰਟੀਸੋਲ (T/C) ਰੇਸ਼ੋ, ਕ੍ਰੀਟਿਨ ਕਾਈਨੇਜ਼ (CK), 3‑ਮੈਥਿਲਹਿਸਟੈਡੀਨ/ਕ੍ਰੀਟਿਨਿਨ
- ਕਿਡਨੀ ਫੰਕਸ਼ਨ – ਸੀਰਮ ਕ੍ਰੀਟਿਨਿਨ, eGFR
- ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਰੀਕਵਰੀ ਸਕੋਰ
ਟ੍ਰਾਇਲ ChiCTR2500114236 ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਪੇਪਰ ਓਪਨ ਐਕਸੈਸ ਹੈ।
ਕੀ ਵਧਿਆ
ਪਲੇਸੀਬੋ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ, ਸਪਲਿਮੈਂਟ ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਦਰਸਾਇਆ:
- ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਮਾਸ ਅਤੇ ਥਾਈ ਸਰਕੁਫ਼ਰੈਂਸ ਵਿੱਚ ਵਧੀਕ ਵਾਧਾ
- ਟੈਸਟੋਸਟਿਰੋਨ‑ਤੋਂ‑ਕੋਰਟੀਸੋਲ ਅਨੁਪਾਤ ਵਿੱਚ ਬਿਹਤਰ ਤਬਦੀਲੀ
- CK ਪੱਧਰ ਸਥਿਰ, ਜੋ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਸਟ੍ਰੈਸ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ
- ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਰੀਕਵਰੀ ਸਕੋਰ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ
ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੱਧ ਰੀਕਵਰਡ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਐਨਾਬੋਲਿਕ‑ਪੱਖੀ ਹਾਰਮੋਨਲ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਿਕੋਣ ਵੀ ਵਧਿਆ।
ਕੀ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ: ਤਾਕਤ
ਲੈਗ ਪ੍ਰੈਸ 1RM ਦੋਹਾਂ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਧਿਆ, ਪਰ ਸਪਲਿਮੈਂਟ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵਾਧੂ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਵੀ ਇਕੋ ਹੀ ਰਹੀ। ਇਸ ਲਈ, ਪਹਿਲੀ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਤਾਕਤ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਾਧਾ ਉਮੀਦ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।
ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਵਧੀ ਪਰ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ? ਸੰਭਾਵਿਤ ਕਾਰਨ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਨੈਰਲ ਗੇਨ – ਨਵੇਂ ਲਿਫ਼ਟਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੋਆਰਡੀਨੇਸ਼ਨ, ਮੋਟਰ ਯੂਨਿਟ ਰਿਕਰੂਟਮੈਂਟ, ਅਤੇ ਮੂਵਮੈਂਟ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਪਲੇਸੀਬੋ ਗਰੁੱਪ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਤਾਕਤ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸਪਲਿਮੈਂਟ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਢੱਕ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਮਾਂ ਦੀ ਘਾਟ – ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਵਾਧਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਣ ਲਈ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਤਾਕਤ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬਦਲਾਅ ਨਰਵਸ ਸਿਸਟਮ ਤੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਟਿਸ਼ੂ ਤੋਂ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਸਪਲਿਮੈਂਟ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਰੀਕਵਰੀ ਜਾਂ ਸੈਲੁਲਰ ਹਾਈਡਰੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1RM ’ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਲਈ ਹੋਰ ਸਮਾਂ ਚਾਹੀਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪਾਣੀ ਦੀ ਧਰਣ – ਕ੍ਰੀਟਿਨ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਕੋਸ਼ਿਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ। ਬਾਡੀ‑ਕੰਪੋਜ਼ੀਸ਼ਨ ਵਿਧੀਆਂ ਜੋ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਮਾਸ ਮਾਪਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਤਰਲ ਨੂੰ ਵੀ ਗਿਣ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਧੀਕ ਥਾਈ ਸਰਕੁਫ਼ਰੈਂਸ ਲਾਜ਼ਮੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਨਵੀਂ ਸੰਕੁਚਨ ਵਾਲੀ ਟਿਸ਼ੂ ਦੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਲਈ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਵਾਧੂ ਨੂੰ ਥੋੜੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਰੀਕਵਰੀ ਦੀ ਲੰਬੀ‑ਮਿਆਦੀ ਮਹੱਤਤਾ – ਚੰਗੀ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਰੀਕਵਰੀ ਤੁਰੰਤ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ, ਪਰ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਸੁਧਰੇ ਹੋਏ ਟਰੇਨਿੰਗ ਵਿਹਾਰ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਐਕਸਪਲੋਰੇਟਰੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਵੀ ਕੀਤੀ। T/C ਰੇਸ਼ੋ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਲੈਗ ਪ੍ਰੈਸ 1RM ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਰੀਕਵਰੀ ਨਾਲ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੰਬੰਧ ਸੀ। ਇਹ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ੀ ਸੰਕੇਤ ਦਿਲਚਸਪ ਹਨ, ਪਰ ਕਾਰਨ‑ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਦਰਸਾਉਂਦੇ।
ਕਿਡਨੀ ਮਾਰਕਰਸ
ਸਾਰੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀਰਮ ਕ੍ਰੀਟਿਨਿਨ ਅਤੇ eGFR ਸਧਾਰਨ ਸੀਮਾ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਚਾਰ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤਮੰਦ ਜਵਾਨ ਮਰਦਾਂ ਲਈ ਇਹ ਉਤਸਾਹਜਨਕ ਹੈ, ਪਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ, ਉੱਚੀ ਡੋਜ਼ ਜਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਡਨੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਇਹ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦਾ।
ਕਿਹੜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ
- ਛੋਟੀ ਨਮੂਨਾ: 40 ਪੂਰੇ ਕਰਦੇ, ਕੇਵਲ ਮਰਦ, ਅਤੇ ਸਭ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ। ਨਤੀਜੇ ਔਰਤਾਂ, ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਲਿਫ਼ਟਰਾਂ ਜਾਂ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ।
- ਛੋਟੀ ਮਿਆਦ: 4 ਹਫ਼ਤੇ।
- ਬਲੈਂਡ, ਨਾ ਕਿ ਸ਼ੁੱਧ ਕ੍ਰੀਟਿਨ: ਐਬਸਟ੍ਰੈਕਟ ਵਿੱਚ ਫਾਰਮੂਲਾ ਨਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਕਿਸ ਘਟਕ ਨੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂ ਕ੍ਰੀਟਿਨ ਦੀ ਇਕੱਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਿਆ।
- ਉਦਯੋਗ ਫੰਡਿੰਗ: Hunan Deyang Nutrition Biotechnology ਅਤੇ Hunnan FoYes Sports Nutrition ਨੇ ਫੰਡ ਕੀਤਾ, ਦੋ ਲੇਖਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ‘ਚ ਕੋਈ ਭੂਮਿਕਾ ਨਹੀਂ ਲਈ, ਪਰ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਫੰਡਿੰਗ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
- PubMed ‘ਚ ਇੰਡੈਕਸ ਨਹੀਂ: ਇਹ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਹੈ, ਜਿਸ ‘ਤੇ ਆਮ ਸਮੀਖਿਆ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ।
ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੀ ਮਾਇਨੇ ਰੱਖਦੀ ਹੈ
ਨਵੇਂ ਲਿਫ਼ਟਰ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਿਫ਼ਾਰਿਸ਼ਾਂ
- ਸਬੂਤੀ‑ਅਧਾਰਤ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਫਿਰ ਵੀ ਕ੍ਰੀਟਿਨ ਮੋਨੋਹਾਇਡਰੇਟ 3–5 ਗ੍ਰਾਮ/ਦਿਨ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਡੀ ਲਿਟਰੇਚਰ ’ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਇਸ ਛੋਟੀ ਟ੍ਰਾਇਲ ‘ਤੇ। ਇਹ ਸਸਤਾ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁਸ਼ਟੀਤ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਬਲੈਂਡ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ।
- ਲਗਾਤਾਰ ਲੈਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ: ਦਿਨ ਭਰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਲੈਣਾ (ਭੋਜਨ ਜਾਂ ਟਰੇਨਿੰਗ ਨਾਲ) ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ ਆਸਾਨ ਬਨਾਉਂਦਾ ਹੈ।
- 1RM ‘ਚ ਤੇਜ਼ ਵਾਧਾ ਦੀ ਉਮੀਦ ਨਾ ਰੱਖੋ। ਪਹਿਲੇ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਟਰੇਨਿੰਗ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
- ਬਲੈਂਡ ਚੁਣਦੇ ਹੋਏ ਚੌਕਸੀ। ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਕ੍ਰੀਟਿਨ ਇਕੱਲਾ ਅਤੇ ਬਲੈਂਡ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਇਸ ਲਈ ਮਲਟੀ‑ਇੰਗਰਿਡੀਐਂਟ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਉੱਚੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਦਾ ਕੋਈ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਸੁਵਿਧਾ ਲਈ ਬਲੈਂਡ ਵਰਤਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਲੇਬਲ ‘ਤੇ ਕ੍ਰੀਟਿਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉਹ ਘਟਕ ਚੈਕ ਕਰੋ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।
ਕਿਹੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ
- ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, ਘਟਿਆ ਕਿਡਨੀ ਫੰਕਸ਼ਨ ਜਾਂ ਕਿਡਨੀ‑ਉੱਪਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਲੈ ਰਹੇ ਵਿਅਕਤੀ।
- ਹਰ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਫਾਰਮੂਲਾ ਨਾ ਜਾਣਦੀ ਹੋਈ ਉਤਪਾਦ ਲੈਣਾ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਨਤੀਜਾ
ਇਹ ਟ੍ਰਾਇਲ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕ੍ਰੀਟਿਨ‑ਆਧਾਰਿਤ ਬਲੈਂਡ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲਿਫ਼ਟਰਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਰੀਕਵਰੀ, ਘੱਟ ਥਕਾਨ ਅਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਮਾਸ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਤਾਕਤ (ਲੈਗ ਪ੍ਰੈਸ 1RM) ‘ਚ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ। ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਵਾਧੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ ਪਾਣੀ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਾਰਮੂਲਾ ਅਣਜਾਣ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸਪਸ਼ਟ ਨਹੀਂ। ਉਮੀਦਾਂ ਨੂੰ ਰੀਅਲ ਰੱਖੋ, ਟਰੇਨਿੰਗ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਰਖੋ, ਅਤੇ ਜੇ ਸਪਲਿਮੈਂਟ ਲੈਣੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕ੍ਰੀਟਿਨ ਮੋਨੋਹਾਇਡਰੇਟ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ।
