ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ ਲਿਫਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ — ਇੱਕ ਪੈਚ ਨਾਲ

ਕਾਗਜ਼ ’ਤੇ ਹਰ ਸਕੋਰਬੋਰਡ ‘ਤੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਸਟੈਕ

BMC Sports Science, Medicine and Rehabilitation ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਨਵਾਂ randomised, double‑blind, placebo‑controlled ਟਰਾਇਲ ਨੇ ਰੈਜ਼ਿਸਟੈਂਸ‑ਟਰੇਨਡ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਿਆ: ਕੀ ਵ੍ਹੇ ਨਾਲ ਕੋਲਾਜਨ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਣਾ, ਵ੍ਹੇ ਇਕੱਲਾ, ਕੋਲਾਜਨ ਇਕੱਲਾ ਜਾਂ ਪਲੇਸਿਬੋ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਨਤੀਜੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ?

ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ ਸਟੈਕ ਨੇ ਹਰ ਮਾਪੇ ਗਏ ਆਉਟਕਮ ’ਤੇ ਪਹਿਲਾ ਸਥਾਨ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ – ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਭਾਰ, ਲੰਬਾਰ ਸਪਾਈਨ ਦੀ ਬੋਨ ਮਿਨਰਲ ਡੈਂਸਟੀ (BMD), ਸਕੁਆਟ ਅਤੇ ਬੈਂਚ ਪ੍ਰੈਸ ਤਾਕਤ, ਅਤੇ ਹੱਡੀ ਟਰਨਓਵਰ ਮਾਰਕਰ। ਆਪਣੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਰੂਟੀਨ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਟਰਾਇਲ ਦੀ ਬਣਤਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਅਧਿਐਨ ਦੀ ਝਲਕ

• ਡਿਜ਼ਾਈਨ: ਡਬਲ‑ਬਲਾਈਂਡ, ਰੈੰਡਮਾਈਜ਼ਡ, ਪਲੇਸਿਬੋ‑ਕੰਟਰੋਲਡ ਟਰਾਇਲ
• ਭਾਗੀਦਾਰ: 40 ਰੈਜ਼ਿਸਟੈਂਸ‑ਟਰੇਨਡ ਮਰਦ (52 ਦੀ ਸਕਰੀਨਿੰਗ, 40 ਨੇ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ)
• ਗਰੁੱਪ:
  • ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ – ਰੋਜ਼ਾਨਾ 30 g ਵ੍ਹੇ + 10 g ਕੋਲਾਜਨ
  • ਵ੍ਹੇ ਇਕੱਲਾ – 30 g/ਦਿਨ
  • ਕੋਲਾਜਨ ਇਕੱਲਾ – 10 g/ਦਿਨ
  • ਪਲੇਸਿਬੋ – 10 g/ਦਿਨ ਮਲਟੋਡੈਕਸਟ੍ਰਿਨ
• ਟਰੇਨਿੰਗ: 8 ਹਫ਼ਤੇ, ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ 3 ਸੈਸ਼ਨ, ਸਾਰੇ ਗਰੁੱਪਾਂ ਨੇ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਰੈਜ਼ਿਸਟੈਂਸ ਟਰੇਨਿੰਗ ਕੀਤਾ
• ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਆਉਟਕਮ: ਬਾਇਓਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕਲ ਇੰਪੀਡੈਂਸ ਐਨਾਲਿਟਿਕਸ (BIA) ਰਾਹੀਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਭਾਰ
• ਸੈਕੈਂਡਰੀ ਆਉਟਕਮ: DXA ਰਾਹੀਂ ਲੰਬਾਰ ਸਪਾਈਨ BMD, 1RM ਸਕੁਆਟ ਅਤੇ ਬੈਂਚ ਪ੍ਰੈਸ, ਅਤੇ ਹੱਡੀ ਟਰਨਓਵਰ ਮਾਰਕਰ (P1NP – ਬੋਨ ਫਾਰਮੇਸ਼ਨ, CTX‑I – ਬੋਨ ਰੀਸੋਰਪਸ਼ਨ)

ਸਟੈਕ ਨੇ ਕਿਸ ਆਉਟਕਮ ’ਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ

ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਭਾਰ

• ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ: + 2.66 ± 0.25 kg
• ਵ੍ਹੇ ਇਕੱਲਾ: + 1.59 ± 0.18 kg
• ਕੋਲਾਜਨ ਇਕੱਲਾ: + 0.46 ± 0.13 kg
• ਪਲੇਸਿਬੋ: + 0.10 ± 0.12 kg
• p < 0.001 (ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫ਼ਰਕ)

ਲੰਬਾਰ ਸਪਾਈਨ BMD

• ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ: + 0.108 ± 0.027 g/cm²
• ਕੋਲਾਜਨ ਇਕੱਲਾ: + 0.023 ± 0.018 g/cm² (ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ)
• ਵ੍ਹੇ ਇਕੱਲਾ / ਪਲੇਸਿਬੋ: ਕੋਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ
• p < 0.001

ਤਾਕਤ (1RM)

• ਸਕੁਆਟ: + 15.22 ± 1.04 kg (ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ)
• ਬੈਂਚ ਪ੍ਰੈਸ: + 10.63 ± 1.25 kg (ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ)
• ਵ੍ਹੇ ਜਾਂ ਕੋਲਾਜਨ ਇਕੱਲਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਘੱਟ ਤਾਕਤ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਸਨ, ਪਲੇਸਿਬੋ ਵਿਚ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ।

ਹੱਡੀ ਟਰਨਓਵਰ ਮਾਰਕਰ

• P1NP (ਬੋਨ ਫਾਰਮੇਸ਼ਨ): ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਵਾਧਾ
• CTX‑I (ਬੋਨ ਰੀਸੋਰਪਸ਼ਨ): ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ ਵਿੱਚ ਘਟਾਓ
• ਕੋਲਾਜਨ ਇਕੱਲਾ ਵੀ ਛੋਟਾ ਪਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੁਧਾਰ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ।
• ਵ੍ਹੇ ਇਕੱਲਾ ਅਤੇ ਪਲੇਸਿਬੋ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਬਦੀਲੀ ਨਹੀਂ।

ਸਾਰ: ਵ੍ਹੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਵਾਧੇ ‘ਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ, ਜਦਕਿ ਕੋਲਾਜਨ ਹੱਡੀ ‘ਤੇ ਅਸਰ ਕਰਦਾ। ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਲੈਣ ਨਾਲ ਦੋਹਾਂ ਫਾਇਦਿਆਂ ਦਾ ਜੋੜ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਨਤੀਜਾ ਕਿਉਂ ਸੰਭਵ ਹੈ

ਲੇਖਕ ਵ੍ਹੇ ਨੂੰ ਅਨਾਬੋਲਿਕ ਡਰਾਈਵਰ ਅਤੇ ਕੋਲਾਜਨ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ‑ਟਿਸ਼ੂ ਅਤੇ ਹੱਡੀ‑ਬਿਲਡਿੰਗ ਬਲੌਕ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਪੂਰਕਤਾ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ – ਇੱਕ ਵਾਜਿਬ ਹਾਇਪੋਥੈਸਿਸ, ਜਿਸਨੂੰ ਇਹ ਟਰਾਇਲ ਸਹਾਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਕੈਨਿਜ਼ਮ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਆਉਟਕਮ ਮਾਪੇ, ਰਸਤੇ ਨਹੀਂ।

Fine Print – ਸੀਮਾਵਾਂ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਾਣਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ

• ਛੋਟਾ ਨਮੂਨਾ: ਕੇਵਲ 40 ਮਰਦ, ਹਰ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ 10 ਵਿਅਕਤੀ। ਛੋਟੇ ਟਰਾਇਲਾਂ ‘ਚ ਪ੍ਰਭਾਵ ਓਵਰਐਸਟਿਮੇਟ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
• ਉੱਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ: 8 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਜਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਫਾਇਦੇ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ।
• ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ BIA ਰਾਹੀਂ ਮਾਪੀ ਗਈ: BIA ਹਾਈਡਰੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਲੀਨ ਟਿਸ਼ੂ ਦੀ “ਗੋਲਡ‑ਸਟੈਂਡਰਡ” ਮਾਪ ਨਹੀਂ।
• ਵੱਡੀ BMD ਵਾਧਾ: 0.108 g/cm² ਦੀ ਬਦਲਾਵ 8 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਦੇਖੀ ਹੈ; ਇਹ ਮੇਰੀ ਵਿਅਖਿਆ ਹੈ – ਅਬਸਟਰੇਕਟ ਵਿੱਚ ਉਲਲੇਖ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਸੱਚ ਨਹੀਂ ਮੰਨਣਾ।
• ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਅਸਮਾਨ: ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ ਗਰੁੱਪ ਨੂੰ 40 g ਵਾਧੂ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਹੋਰਨਾਂ ਗਰੁੱਪਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਜਾਂ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਨਾਲ “ਸਿਰਫ਼ ਹੋਰ ਪ੍ਰੋਟੀਨ” ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ “ਸਿਨਰਜੀ” ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ। ਡਾਇਟ ਕੰਟਰੋਲ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਵੇਰਵਾ ਨਹੀਂ।
• ਸੀਮਿਤ ਆਬਾਦੀ: ਸਿਰਫ ਰੈਜ਼ਿਸਟੈਂਸ‑ਟਰੇਨਡ ਮਰਦ। ਲੇਖਕ ਲੰਬੇ ਫਾਲੋ‑ਅਪ ਅਤੇ ਵੱਧ ਵਿਭਿੰਨ ਆਬਾਦੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ।
• ਪੇਅਰਵਾਈਜ਼ ਤੁਲਨਾਵਾਂ ਦੀ ਘਾਟ: ਕਿਹੜੀਆਂ ਗਰੁੱਪਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਫਰਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੀ (ਉਦਾਹਰਣ ਲਈ, ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ vs ਵ੍ਹੇ ਇਕੱਲਾ ਤਾਕਤ) ਅਬਸਟਰੇਕਟ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਪੂਰੇ ਪੇਪਰ ਵਿੱਚ ਦੇਖੋ।

ਵਿਆਹਾਰਕ ਨਤੀਜੇ

• ਟ੍ਰਾਇਲ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਡੋਜ਼: 30 g ਦਿਨ ਦੀ ਵ੍ਹੇ + 10 g ਦਿਨ ਦੀ ਕੋਲਾਜਨ, ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ 3 ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀਆਂ ਰੈਜ਼ਿਸਟੈਂਸ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ। ਅਬਸਟਰੇਕਟ ਨਹੀਂ ਦੱਸਦਾ ਕਿ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਵਰਕਆਉਟ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਬਾਅਦ ਜਾਂ ਯੋਜਨਾ ਅਨੁਸਾਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ; ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਨੂੰ ਬੇਸਿਕ ਐविडੈਂਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਮੰਨਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

• ਕੌਣ ਲਾਭ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਸਿਹਤਮੰਦ, ਰੈਜ਼ਿਸਟੈਂਸ‑ਟਰੇਨਡ ਮਰਦ ਜੋ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਅਤੇ ਹੱਡੀ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੋ ਸਮੇਂ ਸਪੋਰਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ – ਹਰ ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਕੀਤੀ, ਪਲੇਸਿਬੋ ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੀ ਲਾਭ ਪਾਇਆ।

• ਕੌਣ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ:

  • ਔਰਤਾਂ, ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕ, ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ, ਅਤੇ ਹੱਡੀ ਦੀਆਂ ਰੋਗਾਂ ਵਾਲੇ (ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਟੈਸਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ)
  • ਦੂਧ ਐਲਰਜੀ ਜਾਂ ਜਾਨਵਰ‑ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੋਲਾਜਨ ‘ਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਵਾਲੇ
  • ਗੁਰਦੇ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਮੈਡੀਕਲ ਇਸ਼ੂਜ਼ ਵਾਲੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਇੰਟੇਕ ਦੀ ਸੀਮਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ (ਆਮ ਚੇਤਾਵਨੀ, ਇਸ ਪੇਪਰ ਤੋਂ ਨਹੀਂ) – ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰੋ
  • ਓਸਟਿਓਪੋਰੋਸਿਸ ਇਲਾਜ ਦੀ ਉਮੀਦ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਧਿਐਨ ਸਿਹਤਮੰਦ ਲਿਫਟਰਾਂ ’ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਮਰੀਜ਼ਾਂ ’ਤੇ ਨਹੀਂ।

ਨਤੀਜਾ

ਇਹ randomised, double‑blind ਟਰਾਇਲ ਵੇਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵ੍ਹੇ + ਕੋਲਾਜਨ ਸਟੈਕ 8 ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਰੈਜ਼ਿਸਟੈਂਸ‑ਟਰੇਨਡ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਮਾਪਿਆਂ ‘ਤੇ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਕੋਲਾਜਨ ਇਕੱਲਾ ਹੱਡੀ ‘ਤੇ, ਵ੍ਹੇ ਇਕੱਲਾ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਸੀ; ਮਿਲਾ ਕੇ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਵੀ, ਛੋਟਾ ਨਮੂਨਾ, BIA ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਮਾਪ, ਅਸਮਾਨ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਮਾਤਰਾਵਾਂ, ਅਤੇ ਅਸਾਧਾਰਣ ਵੱਡੀ BMD ਵਾਧਾ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ “ਪ੍ਰੂਵਡ ਬੋਨ‑ਬਿਲਡਿੰਗ ਸਟੈਕ” ਕਹਿਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਰ ਪੁਖਤਾ ਟ੍ਰਾਇਲਾਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।